Co pracodawca musi zrobić, zanim młodociany zacznie pracę
Przepisy traktują młodocianego jak osobę, którą trzeba chronić bardziej niż dorosłego pracownika, więc lista kroków jest dłuższa niż przy zwykłym zatrudnieniu:
| Krok | Co to znaczy w praktyce | Dokument |
|---|---|---|
| Badania lekarskie | skierowanie przed dopuszczeniem do pracy, z opisem warunków na stanowisku | orzeczenie lekarskie w aktach |
| Wykaz prac wzbronionych | sprawdzenie, czy zadania ucznia nie wchodzą na listę z rozporządzenia Rady Ministrów z 24 sierpnia 2004 r. | zapis w ocenie ryzyka i zakresie obowiązków |
| Instruktaż ogólny | zasady BHP w zakładzie, ewakuacja, pierwsza pomoc, zgłaszanie wypadków | karta szkolenia wstępnego |
| Instruktaż stanowiskowy | pokaz bezpiecznej pracy na konkretnym stanowisku, przy maszynie i narzędziach | karta szkolenia wstępnego |
| Zapoznanie z oceną ryzyka | informacja o zagrożeniach i sposobach ochrony | podpis w aktach |
| Szkolenie przeciwpożarowe | zasady w obiekcie, gaśnice, droga ewakuacji | zapis w rejestrze |
Pracodawca nie dopuści młodocianego do pracy bez karty szkolenia wstępnego, a dokument z datą z dnia rozpoczęcia pracy ma wartość dopiero wtedy, gdy rzeczywiście poprzedził pierwszy dzień na stanowisku. Pełny przebieg szkolenia wstępnego opisujemy na stronie szkolenie wstępne BHP.
Wykaz prac wzbronionych młodocianym, najczęstszy błąd w zakładach rzemieślniczych
Najwięcej problemów nie wynika z braku kursu, tylko z zadań, które dostaje uczeń. Rozporządzenie wymienia prace wzbronione młodocianym oraz prace dozwolone wyłącznie w celu przygotowania zawodowego, pod nadzorem i po spełnieniu warunków. Przykłady z praktyki:
- fryzjer, kosmetyczka: kontakt z substancjami chemicznymi, farbami i utleniaczami wymaga sprawdzenia, które z nich są dla ucznia dopuszczalne,
- kucharz, cukiernik: obsługa niektórych maszyn kuchennych, pracy w wysokiej temperaturze i przy pracach z użyciem noży do krojenia mięsa,
- mechanik samochodowy: podnośniki, praca w kanale, rozbieranie kół i prace przy instalacjach pod napięciem,
- sprzedawca: noszenie ciężarów powyżej dopuszczalnych norm i obsługa niektórych urządzeń w magazynie.
Konkretny wykaz sprawdź w tekście rozporządzenia i zestaw go ze swoim stanowiskiem. Wynik zapisz w ocenie ryzyka zawodowego i zakresie obowiązków ucznia, bo to pierwsze, o co zapyta inspektor. Dla zakładów, w których młodociani uczą się najczęściej, mamy osobne strony: szkolenie BHP dla fryzjera, szkolenie BHP w gastronomii i szkolenie BHP dla mechanika samochodowego.
Czy szkolenie BHP młodocianego może być online
Instruktaż ogólny wolno przeprowadzić przez internet, jeśli prowadzi go osoba wyznaczona przez pracodawcę, która odpowiada na pytania uczestnika, a pracownik potwierdza go w karcie szkolenia wstępnego. Przy osobie niepełnoletniej warto jednak zachować ostrożność i zadbać o to, żeby ktoś z zakładu, na przykład instruktor praktycznej nauki zawodu, przeszedł z uczniem materiał, sprawdził rozumienie i odpowiedział na pytania. Instruktaż stanowiskowy zawsze odbywa się na miejscu, przy maszynach i narzędziach, z pokazem pracy.
Dobry podział wygląda tak: uczeń przechodzi część ogólną na telefonie w dniu podpisania umowy, a opiekun w zakładzie omawia ją z nim przed pierwszą zmianą i dopiero potem prowadzi instruktaż stanowiskowy. Przeszkoleni zapisuje datę, wynik testu i osobę, która potwierdziła instruktaż, a karta szkolenia wstępnego powstaje z tych danych. Zasady dla nowych osób bez młodocianych opisujemy na stronie szkolenie BHP dla pracownika, a dla osób na stażu w tekście szkolenie BHP dla praktykanta.
Szkolenia okresowe i kolejne terminy przy kilku uczniach
Nauka zawodu trwa zwykle dwa albo trzy lata, więc w tym czasie przypadają badania okresowe, kolejne etapy programu praktycznej nauki zawodu i szkolenia związane ze zmianą stanowiska. Każde nowe stanowisko, na przykład przejście z zaplecza do obsługi klienta, to nowy instruktaż stanowiskowy. Termin szkolenia okresowego wynika ze stanowiska i oceny ryzyka tak jak u dorosłych, a po zakończeniu nauki ta sama osoba często zostaje u Ciebie jako pracownik, więc jej daty warto prowadzić ciągle.
Zakład z jednym uczniem zapamięta terminy. Piekarnia, warsztat albo sieć salonów z pięcioma uczniami w różnych rocznikach, z których część kończy naukę w czerwcu, a część w grudniu, potrzebuje listy z datami, badań lekarskich, instruktaży i szkoleń ppoż. w jednym miejscu. Termin każdej osoby możesz sprawdzić w kalkulatorze ważności szkolenia BHP. Młodzi pracownicy nowych zawodów chętniej zostają tam, gdzie od pierwszego dnia czują się bezpiecznie, a krótkie badanie satysfakcji pracowników co miesiąc pokazuje, czy uczeń ma kogoś, komu może zgłosić problem.
Czego szuka inspektor PIP u pracodawcy zatrudniającego młodocianych
Inspekcja pracy traktuje zatrudnianie młodocianych jako obszar podwyższonego ryzyka. Inspektor zwykle prosi o:
- umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego i dokument potwierdzający kwalifikacje instruktora lub pracodawcy,
- orzeczenie lekarskie wydane przed dopuszczeniem do pracy,
- kartę szkolenia wstępnego z datą sprzed pierwszej zmiany,
- ocenę ryzyka zawodowego z uwzględnieniem wykazu prac wzbronionych młodocianym,
- ewidencję czasu pracy z przerwami i godzinami dobowymi wynikającymi z przepisów o młodocianych.
Za dopuszczenie do pracy bez wymaganego szkolenia lub badań art. 283 Kodeksu pracy przewiduje grzywnę od 1 000 do 30 000 zł. Raport z rejestru z listą osób, datami i rodzajami szkoleń przygotujesz w minutę. Jak wygląda sama ewidencja, pokazujemy na stronie program do ewidencji szkoleń BHP.
Ile kosztuje szkolenie BHP młodocianych
Pojedynczy kurs online z instruktażem ogólnym kosztuje zwykle od około 45 do 100 zł za osobę. Przy jednym uczniu to niewielki wydatek, którego abonament nie zastąpi. Sens ma przy zakładzie, który co roku przyjmuje kilku uczniów i do tego zatrudnia kilkunastu dorosłych pracowników, bo wtedy nowe osoby, szkolenia okresowe, ppoż. i RODO trafiają do jednego rejestru. Plan dobierasz do liczby osób, od 199 PLN netto miesięcznie + 23% VAT, bez dopłaty za każdą nową osobę. Szczegółowe porównanie z kosztem czasu pracy jest w tekście ile kosztuje szkolenie BHP, a wszystkie plany na stronie cennik.
Pytania o szkolenie BHP dla pracowników młodocianych
Czy pracownik młodociany musi mieć szkolenie BHP?
Tak. Przed dopuszczeniem do pracy młodociany przechodzi szkolenie wstępne, czyli instruktaż ogólny i stanowiskowy. Pracodawca potwierdza je w karcie szkolenia wstępnego w aktach osobowych. Bez tego dokumentu nie wolno dopuścić ucznia do pracy.
Kto to jest pracownik młodociany?
Młodocianym jest osoba, która ukończyła 16 lat i nie ukończyła 18 lat (art. 190 Kodeksu pracy). Pracodawca może go zatrudnić w celu przygotowania zawodowego, czyli na naukę zawodu albo przyuczenie do wykonywania określonej pracy.
Czy szkolenie BHP młodocianego może być online?
Instruktaż ogólny może odbyć się online, jeśli prowadzi go wyznaczona osoba, która odpowiada na pytania i potwierdza przebieg szkolenia. Instruktaż stanowiskowy odbywa się zawsze na miejscu, przy maszynach i narzędziach, z pokazem bezpiecznej pracy.
Jakich prac nie wolno powierzyć młodocianemu?
Wykaz prac wzbronionych młodocianym i prac dozwolonych tylko w celu przygotowania zawodowego określa rozporządzenie Rady Ministrów z 24 sierpnia 2004 r. Pracodawca zestawia go z zadaniami ucznia i wynik zapisuje w ocenie ryzyka zawodowego.
Ile kosztuje szkolenie BHP dla młodocianego?
Pojedynczy kurs online kosztuje zwykle od około 45 do 100 zł za osobę. W Przeszkoleni zakład płaci za wielkość rejestru, od 199 PLN netto miesięcznie + 23% VAT, a instruktaż ogólny, szkolenia okresowe, ppoż. i RODO wszystkich osób są w cenie.